Cờ úp là một trong các loại cờ rất được người chơi tại Việt Nam yêu thích. Mặc dù các trò chơi mới ra đời ngày càng nhiều nhưng số lượng người chơi trò chơi này trong những năm qua không chỉ không giảm mà còn có xu hướng tăng cao. Vậy cờ úp là gì và có cách chơi như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu ngay sau đây!

1. Cờ úp là gì?

Cờ úp là một loại cờ biến thể từ trò chơi cờ tướng. Để tham gia chơi trò chơi này cần phải có 2 người, 1 bàn cờ và 32 quân cờ. Mỗi người chơi sẽ nhận được số quân cờ như nhau và tất cả các quân cờ sẽ được úp xuống bàn, trừ quân Tướng. Người chơi sẽ sắp xếp quân cờ của mình một cách ngẫu nhiên. Muốn chơi cờ úp thắng thì bạn không chỉ cần hiểu rõ về luật chơi mà còn phải có chiến thuật riêng.

2. Hướng dẫn cách đánh cờ úp

2.1. Luật đánh cờ úp

Sử dụng bàn cờ tướng để chơi cờ úp. Bàn cờ có hình chữ nhật và được chia làm 10 đường ngang, 9 đường dọc. Các đường dọc – ngang cắt nhau tạo ra tổng cộng 90 điểm giao.

Ở giữa bàn cờ là một khoảng trống, gọi là sông, dùng để chia đều hai bên bàn cờ.

Trong cờ úp có một khái niệm, gọi là cung tướng. Tức là mỗi bên người chơi sẽ có 1 cung tướng. Cung tướng được tạo ra nhờ 4 ô vuông nằm 2 bên, trên cùng hợp lại và bạn có thể dễ dàng nhận biết thông qua dấu chéo nối 4 ô với nhau. Trong cung tướng thì Tướng có thể đi thẳng hay chéo đều được.

Muốn chơi cờ úp phải hiểu luật

Mỗi người chơi sẽ nhận được 16 quân cờ, bao gồm: Tướng, Sĩ, Tượng, Mã, Xe, Pháo và Tốt. khởi động bàn cờ thì số lượng quân cờ trên bàn phải đảm bảo đủ 32 quân.

2.2. Chức năng mỗi quân cờ

  • Tướng: Là quân cờ duy nhất được ngửa trên bàn cờ và chúng có thể di chuyển ngang – dọc trong cung tướng
  • Sĩ: Mỗi bên có 2 quân Sĩ. chúng có thể di chuyển chéo từng ô 1 và được phép sang sông. Khi đó người ta gọi là Sĩ chiến
  • Tượng: Mỗi bên có 2 quận tượng. Quân Tượng được di chuyển chéo 2 ô và cũng có thể qua sông, gọi là Tượng chiến. Tuy nhiên, chúng sẽ không được phép đi nếu như có quân chặn giữa đường. Tượng được chia làm 2 loại là Tượng chiếu Tướng và Tượng khóa Tướng, tùy thuộc vào vị trí mà Tượng ngửa mặt
  • Mã: Cũng có 2 quân và được phép đi thẳng hoặc chéo 1 ô. Mã không được di chuyển đường đó nếu trên đường có quân chặn
  • Xe: Có 2 quân và có thể di chuyển ngang hay dọc. Thậm chí chúng có thể di chuyển nhiều bước nếu trên đường không có quân nào cản
  • Pháo: Có 2 quân và được phép di chuyển dọc, ngang. Nếu Pháo muốn ăn được quân của đối phương thì phải vượt qua 1 quân cờ khác
  • Tốt: Mỗi lần đi chỉ được đi 1 nước và phải đi thẳng. Tuy nhiên, nếu Tốt đã qua sông thì có thể đi theo cả chiều ngang

2.3. Nguyên tắc khi chơi cờ úp

Ưu tiên đi quân tốt giả trước

Trong cách khai cuộc cờ úp thì bạn phải ưu tiên đi quân tốt ở hàng đầu tiên trước. Sau đó mới đi quân cờ ở hàng dưới. Cách đánh này có thể giúp bạn khống chế cờ đối phương nhưng cần đảm bảo không được ăn quân nằm tại vị trí “cấm”. Trường hợp bạn bị cấm nắp thì phải hy sinh những quân cờ nhỏ để cứu nắp.

Sắp xếp bàn cờ khi khai cuộc

Không dùng Pháo, Xe giả tùy tiện

Tác dụng chính của Pháo và Xe là để phòng thủ. Do đó bạn không nên dùng tùy tiện. Thay vào sử dụng ngay khi ra quân thì hãy chờ tới khi cờ tàn hoặc lúc cấp bách. Đây là một kỹ thuật chơi cờ úp bạn nên nhớ.

Liên kết bảo vệ các quân cờ

Sức tấn công của Sĩ và Tượng trong cờ úp rất mạnh. Thế nên nếu bạn có thể lật được quân Mã hoặc Xe thì khi mở quân tốt nhất là tấn công nhanh. Tuy nhiên nếu đó là con Tốt, Sĩ hay Tượng thì cần thủ chắc.

2.4. Cách chơi cờ úp

Bắt đầu ván cờ

Chọn cho mình quân cờ đen hoặc đỏ và sắp xếp tương tự như khi chơi cờ tướng nhưng các quân cờ đều được úp xuống, trừ quân Tướng. Những quân cờ bị úp sắp xếp tùy ý.

Nước đi đầu tiên

Cách ra quân tốt nhất là quân cờ ở vị trí nào thì di chuyển theo cách đi của cờ ở vị trí đó. Ví dụ quân Tốt thì di chuyển như một con Tốt, chỉ được đi thẳng.

Các nước đi tiếp theo

Quân cờ sau khi đi sẽ được lật ngửa lên. Và sau khi được lật quân cờ đó sẽ được đi đúng theo vai trò của nó. Ví dụ, sau khi lật đó là quân Mã thì ở các bước chơi tiếp theo nó sẽ được đi thẳng hoặc chéo 1 ô và không được di chuyển đường đó nếu có quân chặn.

2.5. Một số thuật ngữ thường gặp khi chơi cờ úp

Khi chơi cờ úp bạn có thể sẽ gặp phải một số thuật ngữ sau:

  • Ăn quân: Quân cờ của bạn di chuyển tới 1 vị trí nào đó trên bàn cờ mà tại đó đã có quân cờ của đối phương thì quân cờ đó sẽ bị quân cờ của bạn ăn. Quân cờ bị ăn sẽ loại khỏi bàn cờ
  • Chiếu tướng: Xuất hiện bước đi khiến cho Tướng bị ăn
  • Chiếu bí: Bạn chiếu Tướng đối phương và Tướng của họ không còn bước để đi
  • Kết thúc trận đấu: Bạn hoặc đối phương nhận thua hoặc bị chiếu Tướng

Chiếu bí trong cờ úp

3. So sánh cờ úp với cờ tướng

Như đã nói, cờ úp là một biến thể của cờ tướng nhưng chúng được phân thành 2 loại cờ. Vì vậy, giữa cờ úp và cờ tướng sẽ có điểm giống cũng như khác nhau:

3.1. Sự giống nhau giữa cờ úp và cờ tướng

Bàn cờ và các quân cờ

Cờ tướng và cờ úp có sự tương đồng về bàn cờ và các quân cờ. Cụ thể, cả 2 trò chơi đều sử dụng chung bàn cờ và các quân cờ.

Đường di chuyển của một số quan cờ

Có một số quân cờ trong cờ úp cách di chuyển giống như cờ tướng. Vì vậy, khi bạn viết chơi cờ tướng khi có thể dễ dàng làm quen với cờ úp.

3.2. Sự khác nhau giữa cờ úp và cờ tướng

Cách sắp xếp quân cờ trên bàn cờ

Nếu các quân cờ tướng ngay khi bắt đầu đã được lật mặt và xếp đúng vào vị trí của nó thì cờ úp lại khác, chỉ có duy nhất quân Tướng được lật. Trong khi đó những quân cờ khác sẽ bị úp xuống và đặt ở vị trí ngẫu nhiên, tùy chọn.

Cách đi nước đầu tiên

Trong cờ úp cách ra quân tùy ý, có thể là quân gì cũng được. Có thể thực chất quân cờ bị úp là quân Xe nhưng do nó đang bị giấu mặt và đứng ở vị trí quân Mã thì sẽ đi theo cách đi của quân Mã. Sau khi đi xong nước đầu tiên, được lộ mặt thì các bước sau nó mới phải đi đúng theo luật của quân Xe.

Cờ úp khác cờ tướng trong cách đi đầu tiên

Cách đi của một số quân cờ

Về cơ bản thì hầu hết các quân cờ trong cờ úp khi lật mặt rồi đều đi tương tự như cờ tướng. Tuy nhiên, quân Sĩ và quân Tượng lại có cách đi hơi khác, đó là chúng không được phép qua sông.

Hình thức chấp cờ

Cờ úp có 2 hình thức chấp cờ là chấp tiên và chấp quân. Trong đó chấp tiên lại được chia thành chấp trên và chấp dưới.

Trên đây là giới thiệu cờ úp là gì và cách chơi như thế nào. Hy vọng qua bài viết này bạn có thể học chơi được cánh đánh cờ úp cũng như phân biệt được sự khác nhau giữa trò chơi này với cờ tướng.

Topics #cách chơi cờ #cờ úp